inż Krzysztof Gajewski                                                                                                       Strona 1 z 6
ul. Żmudzka 47 m 50                                                                                     Sygn. akt XIV W 1071/14
85 –  028 Bydgoszcz

	            Opinia dla Sądu Rejonowego w Bydgoszczy XIV Wydział Karny 
na  okoliczność: stwierdzenia na podstawie przedłożonych mu akt sprawy z uwzględnieniem 
załączonego do akt protokołu badań czy obwiniony pracując z posiadaną instalacją i urządzeniem na deklarowanej w protokole rozprawy mocy miał obowiązek wynikający z art.342 ustawy o ochronie środowiska. 

Zlecona:                      postanowieniem Sądu Rejonowego w Bydgoszczy, XIV Wydział Karny
                                     z dnia 2.09.2014 otrzymanym dnia 15.09.2014r,	
                                     Opinia w sprawie :     XIV W 1071/14
                                     zleconej przez Przewodniczącego SSR Alinę Paśniewską
                                     z terminem realizacji 30 dni.

Wykonana przez:	 biegłego sądowego z dziedziny radiokomunikacji i teletransmisji 			                         przewodowej przy SO w Bydgoszczy inż Krzysztofa Gajewskiego
		             zam: 85-028 BYDGOSZCZ, ul. Żmudzka 47 m 50, tel 52-3420155
		             e-mail: teleprawo@teleprawo.net  zakończona w dniu 30 września 2014r 
                                     w terminie 14 dni tj. przed upływem 30 dni. 

Badany dokument:	Akta sprawy XIV W 1071/14 (67 kart bez 66),  niektóre były zapisane 			            obustronnie.  W przywołaniach opinii dowody te oznaczano numerem kart i 			słowem “verte” gdy cytowany tekst był na odwrocie karty.  

Badane przepisy:      Prawo ochrony środowiska z dn. 27.04.2001r (Dz. U z 2013r, poz.1232)
			Rozp.Min.Środowiska z dn. 30.10.2003r (Dz. U Nr 192, poz.1883)
                                   Rozp.Min.Środowiska z dn.   2.07.2010r (Dz. U Nr 130, poz.880)

Przyjęta metoda:	Analiza akt,  przepisów,  konsultacja z UKE w sprawie zezwolenia na 				posiadanie urządzeń nadawczych przez obwinionego, uwagi własne z 				doświadczenia pracy w urzędzie zajmującym się kontrolą amatorskich stacji 			krótkofalowych, informacje z Internetu o pozwoleniu i formularzu Dionizego. 

Streszczenie opini:	Z zeznań obwinionego składanych na Policji i w Sądzie wynika że zdając 			sobie sprawę z ciążącego na nim obowiązku dokonania zgłoszenia instalacji
 			w wypadku pracy z mocą 100Wat, eksploatował stację z mocą nie większą 			niż 15Wat co zwalniało go od obowiązku zgłoszenia wynikającego z art.342 			ustawy o ochronie środowiska. 
			Obwiniony nadal oczekuje odpowiedzi na swoje pismo w sprawie uzyskania 			zgody na instalację anteny na dachu gdyż dopiero wtedy deklarując prace z 			mocą100Wat, zgłoszenie instalacji do WIOŚ będzie miało sens. Pomiary 				WSS-E świadczą  jedynie o możliwościach promieniowania stacji pracującej 			z mocą 100Wat i anteną na balkonie a nie o winie obwinionego. 
			W aktach sprawy brak jest dziennika pracy stacji radiokomunikacyjnej w 				którym są zapisy mogące być głównym dowodem w sprawie. Brak jest 				protokołu z pomiaru zakłóceń, którego wyniki mogły by być materiałem 				pomocniczym.    
      		         			 				
inż Krzysztof Gajewski                                                                                                       Strona 2 z 6
Opinia o obowiązku z art.342 u.o ochronie środowiska                               Sygn. akt XIV W 1071/14 

    SPIS TREŚCI                                                                                                                     str.2

1. OPIS URZĄDZENIA NADAWCZEGO ............................................................................str.3                                                                                                                 
      KENWOOD TS590  moc regulowana od 5W do maksymalnej 100Wat
2. OPIS ANTENY I JEJ LOKALIZACJA .............................................................................str.3 	
      Antena DELTA na balkonie wynajmowanego mieszkania, zdemontowana 
3. PRACA NADAJNIKA BEZ ZGŁOSZENIA do WIOŚ ....................................................str.3                                                  
       Jest możliwa przy pracy z mocą nie większą niż 15 Wat
4.  PRACA NADAJNIKA z ZGŁOSZENIEM do WIOŚ .....................................................str.4
      Jest obowiązkowa przy pracy z mocą większą niż 15 Wat i jest możliwa 
      po upływie 30 dni od zgłoszenia i braku sprzeciwu WIOŚ                                     
5.  ARKUSZ DIONIZEGO.......................................................................................................str.4 
      To formularz PZK zastępujący brak wydania oficjalnego formularza zgłoszenia		                   	
6.  STARANIA O ZGODĘ na ANTENĘ ................................................................................str.4
       Zostały wszczęte przed instalacją anteny i nie doczekały się żadnej odpowiedzi  
7.  OCENA ZDARZEŃ ZACHOWAŃ ................................................................................str.4-5
       Opis zdarzeń i braków materiału dowodowego 
8.  ODPOWIEDŹ NA PYTANIE SĄDU .................................................................................str.6	
      Brak dwóch dowodów utrudnia stwierdzenie obowiązku zgłoszenia do WIOŚ 
	
9.  ARKUSZ DIONIZEGO ..............a raczej jego istotne fragmenty stanowi załącznik do opinii

inż Krzysztof Gajewski                                                                                                       Strona 3 z 6
Opinia o obowiązku z art.342 u.o ochronie środowiska                               Sygn. akt XIV W 1071/14 

OPIS URZĄDZENIA NADAWCZEGO                                                                              	Posiadane przez obwinionego urządzenie nadawczo-odbiorcze typu  KENWOOD TS590 (str.59) może pracować w określonych przepisami pasmach amatorsko-krótkofalowych leżących w widmie od 1,8MHz do 54MHz z mocą od 5Wat do 100Wat.                                                  	Używanie urządzeń nadawczych pracujących w pasmach amatorsko-krótkofalowych wymaga pozwolenia radiowego wydanego przez Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej określającego warunki pracy operatorom w pięciu kategoriach. Najwyższa kategoria 1 zezwala na pracę w wszystkich pasmach z mocą 150W oraz wyjątkowo z mocą 500W.  Pozostałe niższe kategorie przewidują nadawanie z mniejszą mocą i zawierają ograniczenia w używaniu pasm. Najniższa kategoria 5 dopuszcza pracę z mocą 50/10Wat.  Z danych na stronie internetowej www.uke.gov.pl  wynika że obwiniony uzyskał pozwolenie na pracę z mocą 150Wat.			W aktach sprawy brak jest pozwolenia radiowego wydanego przez UKE.

OPIS ANTENY									                    	Antena nadawczo-odbiorcza stanowi integralną część instalacji stacji nadawczej gdyż od jej konstrukcji i miejsca posadowienia,  zależy charakterystyka i wielkość promieniowania także szkodliwego dla zdrowia.  Z akt sprawy wynika że antena była zainstalowana na elewacji (str.4 )  a z pisma WIS że była zainstalowana na balkonie mieszkania nr 33 (str.5) oraz że był to typ anteny DELTA , jednak bez określenia jej wymiarów. Antenę opisuje jeden ze świadków składając zeznanie na komendzie policji  „ Jest ona zbudowana z takich dwóch masztów, w kształcie rogów, z których jeden wystaje bezpośrednio na pokój mojego mieszkania” (str.22 verte).    Z literatury wiadomo że antena DELTA jest anteną pętlową a jej wymiary mogą przykładowo wynosić 80-40-20m lub mniej.                                                        								W aktach sprawy brak jest opisu lub fotografii typu użytej anteny DELTA

PRACA NADAJNIKA BEZ ZGŁOSZENIA do WIOŚ						Operator po otrzymaniu pozwolenia radiowego na pracę z mocą np. 50/10Wat kupuje urządzenie pozwalające na pracę z mocą 100Wat lub 150Wat gdyż tylko takie są obecnie dostępne w sprzedaży a poza tym kupuje je z myślą że po zdobyciu doświadczenia uzyska pozwolenie na prace z większą mocą. Posiadanie nadajnika o większej mocy niż podana w pozwoleniu radiowym obliguje operatora do pracy z mocą dopuszczalną określoną w zezwoleniu. 				Operator po zainstalowaniu anteny może przez pewien okres czasu pracować z mocą 15Wat wykonując pomiary dopasowania anteny do urządzenia, zapoznając się i wypełniając tzw. „arkusz Dionizego” określający wielkość i charakterystykę  promieniowania, co nie jest łatwe dla początkującego operatora.  Praca z mocą 15Wat nie wymaga zgłoszenia co wynika z art.122a ust.1 ustawy Prawo ochrony środowiska ( Poś ) i zostało powtórzone w Rozp.Min.Środowiska (str.16). 	Dłuższa praca z widoczną anteną stanowiącą główne źródło sporu może być przedmiotem kontroli i postawienia zarzutu pracy z większą mocą. Chcąc uniknąć tego zarzutu należałoby rozebrać nadajnik i ograniczyć moc nadawania do 15Wat, złożyć nadajnik i zaplombować go przez  właściwy organ UKE, PZK lub Notariusza. Obwiniony jednak nie wykazał się taką przezornością, gdyż w czasie kontroli na żądanie pracowników WSS-E w Bydgoszczy  ustawił moc na 100Wat (str.51 verte, wiersz 7 od góry).  									Operator w celu potwierdzenia nawiązanych łączności prowadzi dziennik pracy stacji podając czas pracy stacji, częstotliwość, moc, znak stacji z którą nawiązał łączność. Zapisy tego dziennika mogą świadczyć na jego korzyść lub niekorzyść. Zapisy dziennika mogą także służyć Inspektorowi WOŚ do kontroli prawidłowości danych podanych w zgłoszeniu a wymienionych w ustawie Poś. art.152 ust.2 pkt.4) „czas funkcjonowania instalacji (dni tygodnia i godziny);”. 		W aktach sprawy brak jest dziennika pracy stacji. 
inż Krzysztof Gajewski                                                                                                       Strona 4 z 6
Opinia o obowiązku z art.342 u.o ochronie środowiska                               Sygn. akt XIV W 1071/14 

PRACA NADAJNIKA z ZGŁOSZENIEM do WIOŚ	    
	Operator chcąc rozpocząć eksploatacje instalacji z mocą większą niż 15 Wat obowiązany jest zgodnie z ustawą Poś. art.152 ust.3 najpierw dokonać zgłoszenia z wymogami określonymi w siedmiu punktach art.152 ust.2 ustawy Poś., następnie odczekać 30 dni i w wypadku braku sprzeciwu rozpocząć eksploatacje z pełna mocą. Szczególnie ostrożni mogą dołączyć do zgłoszenia znaczek opłaty skarbowej za 17zł w celu otrzymania pisemnego potwierdzenia zgody. 
	Do zgłoszenia wymagany jest opis stosowanych metod ograniczania wielkości emisji oraz czy stopień ograniczania jest zgodny z obowiązującymi przepisami (art.152, ust.2, pkt.6 i pkt.7).   Do czasu wydania przez Ministra OŚ formularza zgłoszenia o którym mowa w art.152 ust.3, jego rolę spełnia zamieszczony na internetowej stronie PZK tzw. „arkusz Dionizego” opracowany przez krótkofalowca  Dionizego SP6 IEQ i jest on akceptowany przez Inspektorów OŚ. (vide załącznik)

ARKUSZ DIONIZEGO
	Zawiera wstęp z opisem wypełniania arkusza na trzech stronach oraz właściwy arkusz składający się z; Raportu 4-strony, Zgłoszenia 3-strony, Dane 6-stron, Ocena-6stron, razem 19-stron Trzecia strona arkusza przedstawia widok anteny posadowionej na dachu budynku  którego strop z racji wymogów budowlanych zapewnia na pewno wystarczające tłumienie szkodliwego promieniowania przy emisji do 150Wat. Arkusz dostępny na stronie  www.pzk.bydgoszcz.pl		Z rysunku na stronie 3 i dalszej treści arkusza wynika że  tłumienie szkodliwego promieniowania anteny posadowionej na balkonie, która „ wystaje bezpośrednio na pokój mojego mieszkania” (cytat z zeznania świadka - str.22 verte), praktycznie nie istnieje na kierunku mieszkań pod anteną lub obok.  Stąd wypełnianie arkusza Dionizego dla takiej instalacji antenowej z mocą 100Wat nie ma sensu gdyż wniosek zgłoszenia zostanie pokwitowany sprzeciwem.   Załącznik 1

STARANIA O ZGODĘ na ANTENĘ  
Po wydaniu orzeczenia i sprzeciwie obwinionego z akt wynika następujący ciąg zdarzeń;
 1.	w marcu 2013r obwiniony otrzymał od Prezesa Wspólnoty Mieszkaniowej  Pana Piotra Przesławskiego propozycje przeniesienia anteny na dach (str.52). 
 2.	 w dniu 8 maja 2013r obwiniony wysłał emajla do zarządcy budynku (str.44) w sprawie uzyskania pisemnej zgody na instalacje anteny na dachu co mogłoby świadczyć że jakieś pismo o nieznanej bliżej treści zostało złożone wcześniej.
 3.	w dniu 23 sierpnia 2013r  obwiniony wysłał emajlem zapytanie do zarządcy budynku w sprawie złożonego wniosku do wspólnoty (str.45)  oraz w dniu 18 listopada 2013r wysłał ponaglenie (str.46) w tej sprawie. Treść wniosku do wspólnoty w sprawie anteny bez daty i podpisu jest na str.47
Obwiniony nie otrzymał żadnej pisemnej odpowiedzi na swoje pisma lub emajle mimo że miał podstawę prawną do takich wystąpień a był nią art.684 kc [Założenie urządzeń przez najemcę].   

OCENA ZDARZEŃ, ZACHOWAŃ
	Obwiniony otrzymał pozwolenie radiowe 1265/D/2012 ważne 10 lat do dnia 2.11.2022r.  Z tej daty wynika że wydano je 2.11.2012r. Są to dane z ogólnie dostępnego rejestru na stronie UKE. Protokół policji (str.24 verte) i wyrok (str.32) podają że antena została zamontowana w maju 2013r. Stąd wynika że nastąpiło to dopiero po sześciu miesiącach od daty wydania  pozwolenia.

inż Krzysztof Gajewski                                                                                                       Strona 5 z 6
Opinia o obowiązku z art.342 u.o ochronie środowiska                               Sygn. akt XIV W 1071/14 

	Te daty pozwalają  przypuszczać że w tym czasie obwiniony podejmował próby uzyskania zgody na montaż anteny.  O tym świadczą wymienione powyżej w pkt 1 i 2 dowody znajdujące się na stronach 44 i 52. Obwiniony nie mogąc doczekać się odpowiedzi posadowił antenę na balkonie a pracując jak twierdzi z mocą 15Wat (str.25 i str.51) nie miał obowiązku dokonania zgłoszenia instalacji do WOŚ. 
	Z uzyskanych certyfikatów z m-cy; 6 i 8 w 2013r wydanych dla stacji SQ2KLU (str.48 i 49), który to znak został przyznany przez UKE obwinionemu,  wynika że specjalizuje się on w nawiązywaniu łączności telegrafią CW w kategorii stacji pracujących z mocą 5Wat (str.50). Zapisy pracy stacji nazywane logami powinny znajdować się w dzienniku pracy stacji obwinionego, o czym pisze w opinii na końcu strony 3 z 5. 
	Odnośnie zarzutu powodowania zakłóceń w odbiorze stacji telewizyjnych to nie są one poparte protokółem z kontroli pracy stacji obwinionego dokonanego przez organ wydający pozwolenie radiowe tj. Urząd Kontroli Elektronicznej, którego delegatura mieści się w Bydgoszczy przy ul.Wojska Polskiego 22 i który ustawowo jest uprawniony do badania zakłóceń także przez stacje krótkofalowców.  WSS-E wykonując pomiary dokonywał ich przy wyłączonym telewizorze (str.6 - wiersz 5)  co nie mogło potwierdzić występowania zakłóceń.
	Pomiary wykonane przez WSS-E nie stanowią dowodu że obwiniony pracował z mocą 100Wat a są jedynie dowodem że przy pracy z taką mocą i anteną na balkonie ma miejsce przekroczenie dopuszczalnej granicy promieniowania 7V/m w mieszkaniu obwinionego oraz w lokalu pod mieszkaniem obwinionego w części jednego pokoju mieszkania nr. 20 osiągając wartość 20,5V/m (str.61). Przy pracy z mocą 7 razy mniejszą  tj.15W promieniowanie w w/w punkcie mieszkania nr.20 byłoby mniejsze co najmniej 7 razy osiągając co najwyżej wartość około 3V/m przy dopuszczalnej 7V/m. 
	PWIS zwracając się do WGKiOŚ UM w Bydgoszczy w ostatnim zdaniu swego pisma (str.6) wnioskuje jedynie o „spowodowanie doprowadzenia przez właściciela instalacji poziomu emitowanych pól elektromagnetycznych do wartości zgodnych z obowiązującymi normami”   W/w wydział w odpowiedzi prosi o podjęcie stosownych działań co pozostaje bez odpowiedzi gdyż   PWIS sprecyzował ciążący obowiązek na właścicielu instalacji,  który mógł ograniczyć technicznie moc swojej stacji, jednak zdecydował się na usunięcie anteny z balkonu (str.51) oczekując nadal  odpowiedzi na swój wniosek (str.47) o wyrażenie zgody na instalacje anteny na dachu.  			W zaistniałej konfliktowej sytuacji jest to zrozumiałe gdyż mieszkaniec lokalu nr. 20 nie zazna spokoju podejrzewając że obwiniony może jednak pracować z mocą 100Wat. Znany jest mi z praktyki brak wydawania odmowy pisemnej na tego rodzaju wnioski z uwagi na brak rzeczowego uzasadnienia oraz chęć utrudnienia w ten sposób zaskarżenia odmownej decyzji. Istnieje wyrok SN  	Najwłaściwszym rozwiązaniem byłoby uzyskanie zgody na założenie anteny na dachu w wyniku porozumienia stron lub wyroku sądowego w oparciu o prawo do instalacji radia lub podobnych urządzeń o czym mowa w art.684 kc.  Dopiero wtedy mogąc pracować z pełną mocą 100Wat obwiniony mógłby dokonać zgłoszenia instalacji anteny wypełniając arkusz Dionizego. 
	Każda osoba mająca rzadko spotykane zainteresowania i różne potrzeby z których wynikają jej zachowania inne niż członków jej społeczności jest traktowana przez tą społeczność brakiem zrozumienia, nie tolerancją lub nawet z wrogością. Mamy taki klimat w naszej społeczności. Gdyby zarządca zwrócił się najpierw do organu który wydał pozwolenie radiowe tj. do UKE,  kontrola stacji obwinionego zostałaby przeprowadzona fachowo przy mocy 15Wat i 100Wat łącznie z kontrolą dziennika pracy stacji, opisem i fotografią anteny oraz sprawdzeniem występowania zakłóceń w odbiorniku telewizyjnym w mieszkaniu nr 20 w funkcji tych dwóch mocy. 

inż Krzysztof Gajewski                                                                                                       Strona 6 z 6
Opinia o obowiązku z art.342 u.o ochronie środowiska                               Sygn. akt XIV W 1071/14 

ODPOWIEDŹ NA PYTANIE SĄDU
	W świetle przedstawionych dowodów, braku niektórych dowodów, zeznań obwinionego, wyrażenia przez niego zgody na pomiar promieniowania i moich wątpliwości, mam prawo sądzić że obwiniony nie przypuszczał że promieniowanie jego anteny przekroczy graniczną wartość 7V/m w jego mieszkaniu i najbliższym otoczeniu. Zgoda obwinionego mogła być wynikiem przekonania  że specjalizując się w pracy telegrafią z mocą 5Wat pomiar będzie wykonywany przy  maksymalnej dopuszczalnej mocy 15Wat a nie przy mocy 100Wat, której nie wykorzystywał wg. zeznań.  
	Zdając egzamin na operatora stacji radiokomunikacyjnej jedno z pytań dotyczy tej problematyki.  Obwinionemu można zarzucić jedynie brak wyobraźni co się stanie gdy pomiar zostanie wykonany przy mocy 100Wat. 								   	Na pytanie sądu wyczerpująco mógłbym odpowiedzieć mając;
 1.	dziennik pracy stacji radiokomunikacyjnej obwinionego w którym powinny być zapisy o czasie, częstotliwości, mocy i rodzaju pracy telegrafią czy fonią;
 2.	protokół z pomiarów zakłóceń w odbiorniku telewizyjnym w mieszkaniu nr 20 wykonany przy mocy 15 i 100Wat z użyciem zdemontowanej anteny typu Delta.  
Brak występowania zakłóceń w odbiorniku telewizyjnym przy mocy 100Wat, mógłby podważyć zarzuty w zeznaniach na stronach 20 verte i 22 verte, oraz stać się źródłem tezy że powodem przeciwdziałań był wniosek obwinionego o zgodę na instalacje anteny na dachu, oraz sam widok anteny zainstalowanej na balkonie przed uzyskaniem zgody. 
	Stwierdzenia o występowaniu zakłóceń w sprzęcie RTV mogły być przesadzone gdyż obecnie produkowany sprzęt jest odporny na promieniowanie typu 7V/m. Podobnie mogło być z odczuwaniem złego samopoczucia (str.4). Praca na nadawaniu jest b. rzadka gdyż większość czasu zajmuje nasłuch stacji z którą ma zamiar przeprowadzić się łączność, co wynika z przykładowego zapisu w arkuszu Dionizego RAPORT/ANALIZA ( załącznik  str. 4 żółta, pkt.5)   

Załączniki
 1.)	Arkusz Dionizego – Wstęp i Raport - 4 strony A4

Świadomy znaczenia mych słów i odpowiedzialności przed prawem oświadczam że powyższa opinia, której wykonanie  zajęło mi 40 godzin, została wykonana z całą sumiennością i bezstronnością oraz na podstawie mojej wiedzy i umiejętności.

Bydgoszcz dnia 30 września 2014r  

				                                    inż. Krzysztof Gajewski

	          				                                biegły sądowy
			                       z dziedziny radiokomunikacji i teletransmisji przewodowej                                             							 przy SO w Bydgoszczy